NE OKUDUM

LALE DEVRİ A.R.Altınay

SONSUZLUK SESSİZ BÜYÜR Halikarnas Balıkçısı

UTANMAZ ADAM H.R.Gürpınar

NE OKUDUM

 

KADINLAR SALTANATI KÖSEM SULTAN - A.R.Altınay

HATİCE SULTAN İLE RESSAM MELLING - R.E.Koçu

PATRONA HALİL - R.E.Koçu

KÜLHANBEYİ

 

Külhanbeyi tabirine yeşilçam filmlerinden aşinayız hemen hemen, en azından ben öyleyim. Onlar hakkında aklımda beliren özellikler hep bu aşinalıktan. Ekrem Koçu kitaplarını okumaya devam ediyorum ve Külhanbeyliği'nin  aklımdaki resimler ile zerre alakası olmadığını , çok ilginç bir müessese olduğunu öğreniyorum. 

" Külhanbeyliği, İstanbul'da 17.yy sonlarında kurulmuş bir haneberduş, apaşlar tarikatıdır (a) " 

Esasen kimsesiz oğlan çocukları serserilerin elinde dilendirilip çeşitli işlere sürülüyor. Topluluğun ritüelleri var, bunlar istisnasız uygulanıyor ve bu çocuklar sefil bir hayat sürüyor. Bu tarikatin üyeleri kendilerine pir olarak  Layhar adında bir Afganlı'yı seçmişler. 

"Layhar, miladın 9.yy sonları ile 10.yy başlarında, Şark'ın pek ünlü sultanlarından Gazneli Mahmud'un zamanında Gazne'de bir hamam külhanında oturur, çul çaput içinde yarı çıplak , saçı sakalına karışmış süfli bir ayyaş filozof imiş .  Layhar, bu adamın adı değil lakabıdır. 'lay' Farsça çamur, balçık batak demektir. 'har' yine Farsça'da 'horden:yemek' kökünden yiyici demektir. Meyhaneciler şarap küplerinin dibinde birikmiş çamur halindeki tortuyu bu kalendere getirip verirlermiş, tek gıdası yediği o sekir verici çamur olduğu için Layhar (çamur yiyici) lakabıyla anılmış "(a)

NE OKUDUM

 

 

YENİÇERİLER

TARİHİMİZDE GARİP VAKALAR

DAĞ PADİŞAHLARI

Reşad Ekrem Koçu,  Türk tarihyazımında yeri çok önemli kabul edilen , tarihi sevdiren adam olarak anılan Ahmet Refik Altınay'ın öğrenciliğinden gelen ve hocasının izini takip edip tarihi "hikaye etme" başarısı yakalayan bir yazar ve tarih öğretmeni. Çokça tavsiye edilmesi kitaplarına öncelik verme sebebim. Tavsiye edilmesi de boşuna değilmiş. Şimdilik 3 kitabını okuyabildim, fırsat buldukça diğer kitaplarını da okuyacağım. İlginç ve farklı konuları kitaplarında işliyor oluşu cezbedici başka bir sebep.

SULTANIN CASUSLARI

Arka kapaktan

Osmanlıca kaynakları Avrupa arşivlerindeki İtalyanca, İspanyolca, Fransızca, Portekizce, Almanca ve Latince binlerce belgeyle harmanlayan bu kitap, Osmanlıların Yeniçağ'daki istihbarat faaliyetlerini, rakipleri Habsburg ve Venediklilerle karşılaştırmalı bir şekilde ele almaktadır.
 

Sayfa sayısı ; 277

Yazarın Sultanın Korsanları kitabını okumaya niyetlenmiştim ama onu bulamayınca kütüphanede , önce bundan başlayayım o vakit dedim :) 

Öncelikle isim hafızası çok zayıf biri olarak birçok ismin kitapta geçiyor olması benim için başlı başına karışıklık sebebi oldu, şöyle ki; bir isim hakkında verilen bilgiler ilerleyen sayfalar da eklenerek devam ediyor  ve ben bahsi geçen isim , daha önce ne yapmıştı ki diye net bir şema çizemedim. Oturup her ismin altına şunu yaptı diye not etmek de açıkçası sevdiğim bir durum olmadığı için yapmadım. Kısacası olaylar var ama görüntüler yok bende.

BİR YAHUDİ DOKTORUN HAREM,SARAY VE İSTANBUL HATIRALARI

  

Sayfalar;

1-45;  Eser hakkında bilgi

47-116 ; Domenico'un hatıraları 

117-243 ; Hatıralara dair genel açıklamalar

1574-1595 yılları arasında III.Murad'ın hekimiğini yapan biri Domenico.Talmud ve tıp eğitimi alan ve çalıştığı alanda başarılı olan daha sonra Hristiyan olan biri. Yazdığı eser özellikle harem merakı yüzünden en çok  başvurulan kaynak. Bundan dolayı  bugüne kadar harem hakkındaki birçok asılsız söylentinin de kaynağı fakat söylentilerin çoğu eserin orjinalinde yok, sonradan yapılmış ilaveler. Onun bahsettiği küçük bir ayrıntıdan yola çıkarak saray ve harem hakkında türlü türlü fanteziler üretilmiş olması ve tarih diye sunulması sahiden ilginç. 

alıntı:

Dominic'in Relatione'sinin kişisel olmayan bir tasvir olduğunu ve zinhar bir tarih olmadığını göz önünde bulundurmak önemlidir: Murad saltanatında doğrudan atıf yaptığı tek tarihi olay İran savaşıdır. kendisi için yaptığı tek atıfta bile üçüncü şahıs halindedir. (sayfa 10)

(Kendisine dair bahsedilen atıf)

Büyük Türk'ün gözdesi olanlar ( veya şahsi doktorlarından biri olan Tanrı'nın lütfuyla Roma'da bir Hristiyan olan, ibret verici bir sabır hayatı yaşayan (ve) Kurtarıcımızın aşkı için ziyadesiyle büyük fakirlik çeken, onun üçüncü doktoru kıllı Kudüslü Dominic  gibi, Sarayda kullanılmak için istihdam edilmiş dokuz doktor daha vardır) hariç bu ekmekten hiç kimse alamazdı ( sayfa 74)

ŞAHBABA

ÖNSÖZ'den

"...Facialara ve olaylara kalkan olamadım ise de, paratoner vazifesi gördüm. Bütün musibetleri üzerime çektim..Kendimi feda ederek vatanı kurtarmaya çalıştım" 

Sultan Mehmed Vahideddin'in hatıralarından

Sayfa sayısı ; 680

(413'ten  sonrası belgeler , mektuplar, hatırat, vs..)

alıntı: 

Bu kitabın bilimsel olmak gibi bir iddiası yoktur ve sadece bir gazetecilik ürünüdür. Ben Sultan Vahideddin'in öyküsünü , kendi arşivine ve yakın çevresindeki kişilerin ailelerinde bulunan belgelere dayanarak, gazeteci gözüyle vermeye çalıştım.....

Milyonlarca evrakın yer aldığı Başbakanlık Osmanlı Arşivleri'nde bugün Sultan Vahideddin'le ilgili işe yarar tek bir siyasi belge bulunmuyor. Var olanlar sadece nişan tevcihi, cülûs yıldönümü kutlaması yahut doğum günü tebriki gibisinden beşinci, onuncu derecedeki protokol yazışmaları..İşin vahim tarafı, arşivlerde bulunması gereken siyasi belgelerin şimdi nerede olduğunu kimselerin bilmemesi..(sayfa 19)

 ***

Murat Bardakçı'nın okuduğum REDDİMİRAS (tık,tık)kitabından sonra okumaya almak istediğim kitabı oldu ŞAHBABA. Sultan Vahideddin'in torunları arasındaki ismiymiş bu.

REDDİMİRAS

Arka kapaktan; 

İhtilâl yahut inkılâp geçiren hemen her memlekette iktidara gelen yeni rejim önceki rejimden daha mükemmel olduğunu göstermek ve kendini meşrulaştırmak maksadıyla geçmişi suçlayıcı yahut küçük düşürücü propagandalar yürütmüş; eski devrin uygulamalarını, hatıralarını, objelerini ve hattâ binalarını küçümseyip kötülemiştir. Tarihte bunun birçok örneği vardır...

 

Sayfa sayısı ;456 

(240'dan sonrası belgeler,konuya dair gazete ve dergi yazıları, hatıralar ve açıklamalar, albüm)

#OKUDUM BİTTİ

SUYU ARAYAN ADAM Şevket Süreyya Aydemir

İNSANLIĞIMI KAYBEDİŞİM Osamu Dazai

FATİH SULTAN MEHEMMED HAN Halil İnalcık